Pagina laatst bijgewerkt op: 22 Jan 2013

Fietstocht van Veere naar Cullross

 

Van Veere naar Schotland

Leden van de Stichting Veere-Schotland zaten in 2005 niet stil. In oktober maakten Sal Colpaert en Peter Blom een fietstocht van Veere naar de Schotse zusterstad Culross. Als rechtgesnaaide Nederlander neem je dan je fiets mee om in de Hooglanden ook wat mobieler te zijn. Aangezien er nog geen bewegwijzerde route van Veere naar Schotland is, volgt hier een beschrijving van deze tocht.

 

Veere-Vlissingen

Als vertrekpunt kan gekozen worden voor het huis Oudestraat 51, gelegen naast de Schotse waterput in Veere. Je fietst over de Veerseweg, in 1668 aangelegd om de Schotse kooplieden enigszins van dienst te zijn zodat ze zich sneller naar Middelburg konden verplaatsen. Je suist over de Middelbugse Kaaien, de Vlissingsestraat door. Bij de stoplichten oversteken en voor de Schroebrug het fietspad langs het Kanaal door Walcheren rechts van je houden. Deze in 1873 opgestelde waterweg ongeveer zes kilometer links van je houden. Volg de fietsborden richting Breskens. In een vaartje ben je bij de ‘fast ferry’.

Met wind mee doe je er ongeveer een uur over. Wil je van Veere naar de pont in Vlissingen toeristisch fietsen, volg dan de bordjes van de Noordzeeroute (LF 1), Je doe je wel een uur langer over maar voor je Schotse vrienden kun je onderweg in Schellach kaas in slaan of pannenlappen van Zeeuws schortenbont kopen.

 

Vlissingen-Zeebrugge

De veerboten ‘Maxima’ of ‘Willem Alexander’ varen in het seizoen iedere tien minuten over het heel en half vanaf Vlissingen. Kijk voor actuele tijden op www.bresjes.nl/veerdiensten. Koop geen retourtje want dat is maar een dag geldig! Jammer dat er op deze nieuwe boten ( in de vaart sinds 2004) geen buffet hebben. Op de oude boten kon je erwtensoep (‘met of zonder worst’, vroeg de kok dan) en koffie met gevulde koeken kopen. Acht ja, vroeger (zucht).

Als je in Breskens de boot afgaat wordt het even moeilijk. Je fietst rechtsaf, langs de restanten van de aanlegsteiger van de oude pont. Wil je op safe spelen dan kun je natuurlijk altijd de LF 1-route volgen, die vanaf Breskens richting Belgische grens soms een beetje troosteloos onderlangs de duinen voert.

Ben je avontuurlijk aangelegd dan sla je rechtsaf de weg in waar een verbodsbord voor auto’s staat. Je neemt overgang 31, ’t Fort, en pakt het schelpenpad links dat over het duin voert. Vanaf nu is het min of meer de kunst om over dit schelpenpad zo dicht mogelijk langs de kust te blijven fietsen. Je trekt je dan ook niets aan van de borden ‘Eigen weg - wandelen en fietsen op eigen risico. Waterschap Zeeuwse eilanden’. Dit risico houdt in dat er soms zand op het pad ligt en bij de overgangen je op moet passen voor overstekende voetgangers. Maar als je dit voor lief neemt krijg je zicht op de mooiste vergezichten over het Zeeuw-Vlaamse land en de Noordzee. Daarnaast is het een eerste oefening voor je kuitspieren, sommige duinen kunnen de vergelijking met Schotse heuveltjes doorstaan. Veel valt er eigelijk niet te zeggen, als je de zee maar binnen gehoorsafstand hebt en enigszins vaste grond onder je wielen hebt, kom je er wel. Om niet te verdwalen heeft een aardige fietser (wij verdenken een Belgische wielrenner ervan) witte pijlen op de grond geverfd die op de moeilijkste punten uitkomst kunnen bieden. Na een kleine 15 kilometer vanaf Breskens fiets je Cadzand voorbij. Aan het eind van de duinweg ga je langs het gemaal over de vaart en vervolgens linksaf langs deze vaart. Dit blijf je doen tot je het restaurant De Witte Koksmuts ziet en vlak hiervoor het fietspad over de Internationale Dijk neemt. Hier moet je even afstappen want er is een hekwerk geplaatst.

Vergeet niet, alvorens dit fietspad te nemen, nog even de dijk op te lopen en van het uitzicht over het Zwin te genieten. Nergens anders in Nederland ervaar je de grens beter als hier, met zicht op de laatste palen 367, 368 en 369. De Internationale Dijk is aangelegd in 1873 bij de gezamenlijke inpoldering van de Willem Leopold polder. Halverwege dit Nederlands-Belgische fietspad word je verwelkomd door de gemeente Knokke-Heist. Om al die Nederlandse fietsers die met doodsverachting zich van dijken af storten te laten remmen, is ook aan het eind van dit grenspad een barrière opgericht. Afstappen dus en uitkijken dat je brede fietskar of fietstassen niet blijven haken.

Ook hier is het weer kinderlijk eenvoudig. Je volgt je instinct en zoekt de kust weer op. Heb je onbedaarlijke zin om nog even wat vreemde vogels te aaien, loop dan het Vogelpark in. Afgaande op het aantal bussen dat op de parkeerplaats staat kan opgemaakt worden dat het echt leuk moet zijn. Je blijft je verbazen want plots staan er vier levensgrote granieten blokken midden op de weg. Op het eerste gezicht bedoeld om een ramkraak in dit waardevolle natuurgebied te voorkomen, maar bij nadere beschouwing blijkt het een kunstwerk te zijn. Volg je neus en laat de zeewind je leiden. Het maakt niet uit welk pad naar rechts je kiest. Vroeg of laat kom je op de Noordzeepromenade (zou er ook zoiets als velomenade bestaan?) die vanaf Het Zwin (bij het beeld van een reuzenhaas) langs Het Zoute door Knokke-Heist voert Geef je ogen goed de kost want er valt veel te zien en te ontwijken. Zoals madammen, al naargelang het seizoen in bontjassen, leden die zich bewegen tussen beachclub en yachtclub en niet te vergeten allerlei soorten van fietsende, steppende of anderszins voortbewegende vakantievierders op speeltuigen die je aan deze boulevard kunt huren

Het havengebied van Zeebrugge komt snel in zicht. Je houd de dokken waar schepen van Cobelfret, de Zeemacht en het uit de vaart genomen lichtschip de Zuidhinder rechts van je en volgt de borden ‘carferries’. Vier uur geleden reed je Veere uit en nu sta je bij de terminal van Superfast ferries. Vanaf hier is het nog maar 17 ½ uur varen naar Schotland. En het mooiste is: je fiets mag gratis mee (We blijven Nederlander).

 

Zeebrugge-Rosyth

Vanaf nu heb je genoeg tijd om uit te rusten, te douchen en daarna eten, drinken, dansen en gokken. Tip: Je kunt je inchecken tot een half uur voor vertrek. Laatste op de boot om 17.30 uur (boot vertrekt om 18.00 uur) en als eerste om 10.30 (Britse tijd) er weer af. Het is natuurlijk leuker om al eerder aan boord te gaan en volop te genieten van het leven op en rond een passagiersschip.

Bij het ontwaken rond een uur of acht heb je een historisch sensatie als je de Schotse kust ontwaart. Dit hebben Walcherse zeelieden dus gezien toen ze eeuwen geleden in hun koggen de oversteek waagden. Langs het Holy Island, Farne Isles, Bass Rock, het Isle of May en door de mond van de Forth. Aan de rechteroever de Oost hoek of ‘East Neuk’ op z’n Schots (Wat wordt het Zeeuwse ‘d’n oek’ toch raar verbasterd). Hier liggen de plaatsen Crail, Anstruther, Pittenweem, Upper en Lower Largo (zogenaamde geboortelaats van Robinson Crusoe) East en West Wemyss, Kirkcaldy en Burnisland. Al deze plaatsen kom je in min of meer verbasterde vorm in de Veerse archieven tegen. Aan de linkeroever liggen Leith, de haven van Edinburgh en daarachter ontwaar je de Schotse hoofdstad zelf. Het mooiste moet nog komen als je onder de Forth bruggen. Het gezicht op de onderkant van deze in 1889-1890 gebouwde spoorwegbrug is geweldig. Daarna als toetje de moderne Forth roadbridge.

 

Rosyth-Culross

Zoals gezegd: als fietser ben je in Rosyth als eerste van de boot af. Vergeet niet links te rijden. Langs deze voormalige marinehaven leiden twee fietsroutes die aansluiten op het National Cycle Network. Over de mooiste weggetjes, tot fietspaden getransformeerde verlaten spoorlijntjes en over bospaden kom je in alle uithoeken van het Verenigd Koninkrijk.

De fietsroute naar Culross pik je op wanneer je zodra je uit het haventerrein bent, linksaf slaat en door een buitenwijk van Rosyth in westelijke richting rijdt. Zet je versnelling in haar laagste stand voor je eerste beklimming. Je volgt de weg links van het hek van de marinebasis, aan het eind hiervan twee kwart over de rotonde en vervolgens bij de grote weg (A985) naar links. Je blijft aan de linkerkant van deze weg fietsen tot je na circa 300 meter aan je linkerkant een fietspad ziet. Dit sla je in en je zult ontdekken dat je weer een tweede klim moet maken. (Hadden ze nu maar vanaf de marinebasis een pad direct langs de oever van de Forth gemaakt.) Dit fietspad is een onderdeel van een route die wordt beschreven op de site van de National Cycle Network. Deze kun je tot Culross volgen. Met een beetje goede wil ben je er binnen anderhalf uur. Verdwalen is nu niet meer mogelijk.

Een eerste stop kan het oude kerkhof van Rosyth zijn: mooie schots en scheve graven rondom en vervallen kerk Andere tips voor onderweg: Charlestown met z’n bezoekerscentrum waar je alles te weten kunt komen over leisteen (limestone), de oude leisteenverwerkende industrie van deze streek en de huidige toepassingen ervan (geopend van maart-november, dinsdag-donderdag en vrijdagmorgens). Na Charlestown voert de weg omhoog door een bos en kom je op het minste stuk van de route langs de grote weg. Daarna afdalend naar Crombie Point en weer fijn langs het water. Een kilometer voordat je in het centrum van Culross bent ligt een buitenwijkje: Veere Park. Jawel, genoemd naar ons eigen Veere. Nog meer verrassingen volgen. In het stadhuisje wordt aandacht besteed aan de Zeeuwse zusterstad en bij de kerk staan twee banken die in 1996 werden geschonken door dankbare Veerenaren.

 

Een kopie van de routekaart Veere-Culross is voor €3,50 te verkrijgen bij de 

Stichting Veere-Schotland.

Kijk hier voor en volledig fotoverslag van de reis.

Veere-Zeebrugge: vier uur fietsen, twintig minuten varen.

Zeebrugge-Rosyth, 17½ uur varen.

Rosyth-Culross: anderhalf uur fietsen.